Archives for News & Events

Mafunzo Kuhusu Mfumo Wa Kielektroniki Wa Ukusanyaji Wa Mapato ya Serikali (GePG) Yatolewa Kwa Wahasibu Wa Madini

 Na Rhoda James – Morogoro                                                                                                                                         Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko ameiagiza Tume ya Madini kufuatilia madeni yote ya ada ya mwaka (Annual Rent) na kutoa muda kwa wahusika ili walipe ada hizo na endapo watashindwa kulipa katika muda watakaopewa, wapelekwe Mahakamani.

Naibu Waziri Biteko ameyasema hayo Novemba 12, wakati akifungua mafunzo ya Wahasibu wa Wizara ya Madini na Tume ya Madini kutoka maeneo mbalimbali nchini wanaohudhuria mafunzo hayo yanayohusu Mfumo wa Serikali wa Kielektroniki katika Ukusanyaji wa Mapato (Goverment E- Payment Gateway – GePG). Mafunzo hayo yanafanyika  katika chuo cha Mazimbu Campus Solomn Mkoani Morogoro.

Katibu Mtendaji Tume ya Madini, Profesa Shukrani Manya, akieleza jambo wakati wa ufunguzi wa mafunzo kwa wahasibu (hawapo pichani) kutoka Wizara ya Madini nchini tarehe 12 Novemba, 2018.

“Serikali inadai madeni mengi ya ada za mwaka, mfano kuna mtu moja ana leseni 103 na anaendela kuomba leseni nyingine lakini pia huyo mtu anadaiwa pesa nyingi za ada ya mwaka,” amesema Biteko.

Naibu Waziri Biteko amesisitiza kuwa lengo la mfumo huo ni kuongeza tija na ufanisi katika ukusanyaji wa mapato na kupunguza mianya ya upotevu wa mapato kwa Wizara, Idara zinazojitegemea, Wakala na Taasisi zote za Serikali.

Pia, Naibu Waziri Biteko ameongeza kuwa, ili kuleta tija na ufanisi katika ukusanyaji wa mapato ya Serikali, Mfumo wa GePG umeunganishwa na taasisi zinazotoa huduma za fedha kama vile Simu Benking za NMB na CRDB pamoja na Kampuni za Simu ambazo zinatoa huduma kupitia matawi, mawakala na mitandao ya simu lengo likiwa ni kurahisisha ukusanyaji wa mapato ya Serikali kwa kutumia mfumo huo.

Akifafanua zaidi, Naibu Waziri Biteko amesema kuwa mafunzo hayo yapo kisheria na yanatokana na kifungu cha 44 cha Sheria ya Fedha ya mwaka 2017 (The Finance Act, 2017) ambapo Wizara iliunganishwa rasmi kwenye mfumo huo mwezi Septemba, 2017.

Wahasibu kutoka Wizara ya Madini nchini wakimsikiliza Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko (hayupo pichani).

Naibu Waziri Madini Biteko ameongeza kuwa, mnamo tarehe 4 Septemba, 2017 Serikali ilitoa Waraka wa Hazina Na. 3 kuhusu kutumia mfumo wa Serikali wa Kielektroniki katika Ukusanyaji wa Mapato lengo likiwa ni kutekeleza maelekezo ya Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Dkt. John Magufuli kuhusu kujengwa kwa mfumo wa Serikali wa Kielektroniki wa ukusanyaji wa mapato yote ya Serikali.

Katika hatua nyingine, Naibu Waziri Biteko amewapongeza Wahasibu wote kwa kufanikiwa kukusanya maduhuli ya shilingi bilioni 310 katika mwaka wa fedha 2018/19 na kueleza kuwa, mpaka kufikia tarehe 31 Oktoba, 2018 jumla ya maduhuli yenye thamani ya shilingi bilioni 111 yamekusanywa ambapo ni asilimia 36 ya lengo ambalo wizara iliwekewa  kwa Mwaka wa Fedha wa 2018/19.

Naibu Waziri wa Madani, Doto Biteko (wa pili kulia) katika picha ya pamoja na Uongozi kutoka Tume ya Madini na Chuo cha Mazimbu Campus Solomon Maalangu.

Kwa upande wake, Katibu Mtendaji wa Tume, Prof. Shukrani Manya amesema kuwa, Mafunzo hayo ni muhimu kwa Tume ya Madini na kwamba yataleta fursa mbalimbali kama vile kujifunza na kuboresha utendaji wa wahasibu katika Tume ya Madini.

Mafunzo kama hayo yalifanyika katika Chuo Kikuu cha Sokoine cha Kilimo tarehe 28 hadi 31 Agosti, 2017. Kwa mwaka huu,mafunzo haya yameanza leo Novemba 12 na yanatarajia kukamilika tarehe 15 Novemba, 2018.

Read more

Wachimbaji Wadogo watakiwa kuhakikisha leseni kutokuwa chanzo cha migogoro

Na Rhoda James – Bukombe

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko amewataka wachimbaji wadogo nchini kuhakikisha kuwa leseni za uchimbaji Madini zinazotolewa na Wizara kupitia Tume ya Madini ikiwemo mikataba ya ubia wanayongia na Kampuni mbalimbali kutokuwa chanzo cha migogoro nchini.

Naibu Waziri Biteko aliyasema hayo mwishoni mwa wiki wakati akisuluhisha mgogoro uliokuwepo kati ya Kampuni ya Pamoja Mining Ltd na Mkazi wa Nyarugusu Salum Othman ambaye aliilalamikia kampuni hiyo kwa kukiuka mkataba waliojiwekea kati yao.

Akizungumza katika kikao hicho cha usuluhishi, Naibu Waziri Biteko alisema kuwa, wachimbaji wadogo wanapoingia mikataba na kampuni yoyote ile yenye nia ya kuwa na ubia na Mzawa  ni lazima  wazingatie  na kukubaliana juu ya mikataba wanayoingia  kwa kuwa, pindi  taratibu zinapokiukwa zinaichafua nchi.

“Mikataba hii mnayoingia mjue ya kuwa nyinyi mnakuwa ni taswira ya nchi sasa mkikiuka mnakuwa mnaichafua nchi yetu, lazima mzingatie makubaliano mnayojiwekea nyie wote, mwekezaji na mzawa,” alisema Biteko.

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko (wa kwanza kulia mbele) akisikiliza mgogoro uliokuwepo kati ya Kampuni ya Pamoja Mining ltd na Mkazi wa Nyarugusu Salum katika Ofisi ya Halmashauri ya Bukombe. Wengine katika picha ni Wafanyakazi kutoka Ofisi ya Madini Geita na kampuni ya Pamoja Mining Ltd.

Aidha, aliainisha baadhi ya masuala ambayo yanatakiwa kuzingatiwa wakati wa kuingia mikataba na wabia  na kueleza kuwa ni pamoja na kuangalia uhai wa leseni zao, kusajili mikataba yao kwenye Tume ya Madini, kuhakikisha kuwa eneo au biashara wanayoingia haina migogoro, wazawa kujua kuwa wanatakiwa kuwa na asilimia angalau zisizopungua 25 na kuhakikisha kuwa kodi zote za serikali zinalipwa kwa wakati.

Vilevile, Naibu Waziri Biteko alimtaka, Othman ambaye ni mlalamikaji kuhusu ukiukwaji wa mkataba kati yake na Kampuni ya Pamoja Mining Ltd kuhakikisha kuwa wanazingatia sheria zote ili pande zote mbili ziweze kufanya kazi kwa tija na bila kukwepa kodi za serikali.

Pia, alitumia fursa hiyo kuzitaka Ofisi za Madini kote nchini kuhakikisha kuwa zinaendelea kutoa elimu kwa wachimbaji wadogo ili matatizo kama hayo yanayojitokeza sasa yasiendele kujitokeza kwani ni wajibu wa Wizara kuhakikisha kuwa migogoro baina ya wachimbaji na wawekezaji inakwisha.

Naye, Afisa Madini Mkazi wa Mkoa wa Geita, Daniel Mapunda alimshukuru Naibu Waziri Biteko kwa kusuluhisha mgogoro huo ambao umedumu kwa kipindi kirefu nakueleza kuwa, ofisi hiyo itaendelea kuzingatia na kutekeleza maagizo hayo kwa mujibu wa sheria.

Read more

Biteko azitaka halmashauri za Wilaya kuwalea wawekezaji wa Madini

Nuru Mwasampeta, Pwani

Naibu Waziri wa Madini Doto Biteko amewataka watumishi wa Halmashauri ya Wilaya ya Kisarawe kushirikiana na kampuni ya Rack Kaloin inayojishughulisha na uchimbaji wa madini ya kaolin wilayani humo kwani imeonesha uzalendo kwa kulipa mirabaha ya serikali inavyopaswa pamojana kuwa na ushirikiano mzuri na jamii inayouzunguka mgodi huo sawasawa na taratibu na sheria ya madini inavyoeleza.

Ametoawito huo tarehe 22 Mwezi Oktoba alipokuwa katika ziara ya kikazi katika Mkoa wa Pwani Wilayani Kisarawe baada ya kutembelea eneo la machimbo ya mgodi huo na kufanya mazungumzo na Mkurugenzi Mtendaji wa kampuni hiyo Adam Ng’imba.

Akielezea dhumuni la ziara hiyo, Biteko alisema ni kukagua shughuli za uchimbaji zinazoendelea pamojana kujiridhisha na suala zima la utunzwaji wa kumbukumbu za uchimbaji nauuzwaji wa madini hayo utakaopelekea Serikali kulipwa kodi stahiki inayotoka na na faida inayopatikana kutokana na uchimbaji na biashara ya madini.

Akizungumzia suala zima la ulipwaji wa mirabaha ya uchimbaji, Biteko alisema mwekezaji anapaswa kulipa kodi hiyo kutokana na kiasi alichokiuza kwenye soko hiyo ikiwa ni pamoja na gharama za usafirishaji kutoka sehemu za machimbo mpaka soko lilipo.

Amesema, awali wawekezaji wa madini walikuwa wakilipa mrabaha kwa gharama ya eneo la machimbo ambapo madini hayo yanaposafirishwa ndipo dhamani yake inaongezeka na kuuzwa kwa gharama ya juu hivyo walikuwa wakiibia Serikali kiasi kikubwa cha pesa.

Aidha, Biteko amekiri kuwa jukumu la kutoa elimu kwa wawekezaji wasiojua taratibu na sheria za kufanya biashara hiyo ni yake baada ya mnunuzi wa madini hayo kubainika kutokuwa na elimu ya kutosha ya kufanya biashara hiyo. “Najua hujui taratibu za kufanya biashara hii, nitakuelimisha kwani hili ni moja kati ya majukumu yangu” alisema.

Akielezea moja ya taratibu anazopaswa kuzifuata mchimbaji au msafirishaji wa madini, Biteko alisema anapaswa kuwa na aidha leseni ya uuzaji wa madini (Dealer licence) au kuwa na leseni ya uchimbaji au zote mbili kwa pamoja.

Kwa upande wake Mkurugenzi Mtendaji wa kampuni ya Rack Kaloin alisema wanaendelea vizuri na kazi za kila siku na kwamba watafanya mazungumzo na wanakijiji ili kuona namna watakavyonufaika moja kwa moja kutokana na uchimbaji huo baada ya kupeleka pesa serikali zamita aambazo matokeo yake kwa wanakijiji wanaozunguka mgodi huo hayaonekani.

Kwa upande wake Katibu Tawala wa Wilaya ya Kisarawe, Mtela Mwambapa amemshukuru Biteko kwa kutembelea Wilaya hiyo na kwa maelekezo aliyoyatoa na kuahidi kuwa halmashauri yake itaendelea kushughulikia changamoto mbalimbali za sekta ya madini ili waweze kuwa na uzalishaji mzuri na wenye tija kwa wawekezaji na serikali kwa ujumla.

Akikamilisha ziara hiyo Biteko alitoa wito kwa wachimbaji wadogo na wanakisarawe kwa kusema waendelee kushirikiana na ofisi za madini kwani kazi ya Serikali ni kuwafanya wachimbaji hao kukua na kuwa na uchmbaji wenye tija. “Kazi yetu sisi kazi yetu ni kuwalea wao waweze kuchimba kwa kufuata sheria lakini zaidi sana kuwafanya wawe wachimbaji wanaokua kutoka uchimbaji mdogo, wa kati na baadaye kuwa wachimbaji wakubwa.”

Aidha, alitoa wito kwa halmashauri ya Kisarawe kisarawe kuwapa ushirikiano wa kutosha wachimbaji na kwamba wawalee na wao kwani hakuna sababu yoyote ya kuwa na migogoro kila mahali lakini pia wachimbaji wasiwanyonge wala kuwanyonya wanakisarawe isipokuwa wazingatie taratibu zilizowekwa.

Read more

Femata Watakiwa Kuboresha Sekta Ya Wachimbaji Wadogo Nchini – Kairuki

Na Rhoda James- Dodoma

Waziri wa Madini, Angellah Kairuki ameagiza Shirikisho la Vyama vya Wachimbaji wa Madini (FEMATA) kuhakikisha kuwa wanakuja na Mikakati ya pamoja ya kuboresha utendaji kazi katika Sekta ya wachimbaji wadogo na kuweka mfumo bora wa kulipa Kodi za Serikali.

Waziri Kairuki, ameyasema haya tarehe 30 Oktoba, 2018 alipokuwa akifunga Mkutano Mkuu wa Uchanguzi wa Viongozi wa FEMATA uliofanyika katika Hoteli ya Afrikan Dreams jijini Dodoma.

Waziri wa Madini, Angellah Kairuki akihutubia Wachimbaji na Wafanyabiashara wa Madini mbalimbali (hawapo pichani) jijini Dodoma alipokuwa kwenye Mkutano Mkuu wa Uchanguzi wa FEMATA jijini Dodoma tarehe 30 Oktoba, 2018.

Kairuki amesema kuwa, Ukilinganisha wachimbaji wakubwa kwa wadogo nchini, wakubwa ni asilimia nne tu wakati wachimbaji wadogo ni asilimia 96 lakini ukitazama mchango wao kwa Pato la Taifa ni kinyume chake.

“Tunataka FEMATA mshiriki kuhakikisha kuwa wachimbaji wadogo wanachangia kikamilifu katika Pato la Taifa,” alisema Kairuki.

Akizungumza katika Mkutano huo, Kairuki aliwataka wajumbe wote kutumia vyema furasa hiyo katika kujadili na kupanga mikakati itakayotekelezwa na kuimarisha Vyama vya wachimbaji wadogo Kimkoa (REMAS), FEMATA na hatimaye kuimarisha wachimbaji wadogo wa madini nchini.

Aidha, Waziri Kairuki amewapongeza FEMATA kwa kuandaa mkutano huo na kwa kutoa ushirikiano kwa Wizara ya Madini na kuhaidi kuwa atafanya kazi kwa karibu zaidi nao na nimatumaini yake kuwa ifikapo 2025 Sekta ya Madini itachangia ailimia isiyopungua10 ukilinganisha na mchango wa sasa ambao ni asilimia 4.8 kwa Pato la Taifa.

Akitoa pongezi kwa Uongozi wa FEMATA, Mkuu wa Mkoa wa Dodoma Dkt. Bilinith Mahenge alieleza kuwa ni matumaini yake kuwa wachimbaji na Wafanyabiashara wa madini wataendelea kulipa kodi zote serikalini kama inavyotakiwa.

Wachimbaji wa Madini na wafanyabiashara wa madini wakiwa katika Mkutano Mkuu wa FEMATA uliofanyika katika hoteli ya African Dreams jijini Dodoma tarehe 30 Oktoba, 2018.

Kwa upande wake, Rais wa Wachimbaji wa madini nchini John Bina amesema kuwa, atasimamia kikamilifu ulipaji kodi, uchimbaji salama na endelevu kupitia FEMATA.

Waliohudhuria mkutano huo ni Waziri wa Madini, Angellah Kairuki, Manaibu mawaziri wa Madini, Stanslaus Nyongo na Dotto Biteko, Mkuu wa Mkoa Dodoma, Dkt. Bilinith Mahenge, Mwenyekiti wa Tume ya Madini, Profesa Idris Kikula, Viongozi mbalimbali kutoka Serikalini ikiwa ni pamoja na Baraza la Taifa na Hifadhi ya Mazingira (NEMC), Wakala wa Usalama na Afya mahali pa Kazi (OSHA), Shirika la Umeme Nchini (TANESCO), Wakala wa Jiolojia Tanzania (GST), Mamlaka ya Mapato Tanzania (TRA), Benki Kuu (BOT) pamoja na wadau mbalimbali wakiwemo wachimbaji na Wafanyabiashara wa madini.

Read more

Biteko azitaka mamlaka za Serikali kufanya kazi kwa pamoja

Naibu Waziri wa Madini Doto Biteko amezitaka halmashauri za wilaya kufanya kazi na wizara ili kuweza kutatua changamoto zinazojitokeza katika maeneo yao kabla hazijasababisha madhara makubwa kwa jamii.

Aliyasema hayo mwanzoni mwa wiki alipofanya ziara ya kikazi katika Mkoa wa Pwani wilaya ya Mkuranga alipofika ili kukagua shughuli za uchimbaji wa mchanga unavyoendelea pamoja na kukagua namna ya ulipwaji wa mirabaha ya Serikali inavyofanyika.

Akizungumza katika kikao baina yake na Mkuu wa Wilaya ya Mkuranga Filberto Hassan Sanga, Biteko alisema “Sisi ni wamoja hivyo tufanye kazi kwa pamoja, tunajifunza pamoja ili tuamue kwa pamoja”.

“Tunatamani mambo mengi yaishie huku chini lakini endapo kuna masuala yanahitaji msukumo wa wizara ninyi mtueleze” alisistiza Biteko.

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko akitembea kuelekea eneo ambako uchimbaji wa mchanga unafanyika.

Aidha, Biteko aliwataka viongozi wa wilaya ya Mkuranga kuhakikisha tozo zinazotozwa na halmashauri hiyo ziwe ni zile zinazokubalika kisheria ili kupunguza migogoro midogomidogo baina ya Serikali na wachimbaji lakini pia kuwasaidia wachimbaji ili waweze kukua na kuongeza kipato chao.

Kwa upande wake Mkuu wa Wilaya ya Mkuranga alibainisha uwepo wa utoaji wa leseni bila ofisi yake kushirikishwa na hivyo kuwawia ugumu pindi wanapotakiwa kuchukua hatua za kuzuia eneo husika kufanyika shughuli za uchimbaji. “Mchanga unachimbwa kiholela ukiuliza wanasema wanavibali kutoka wizara ya ardhi, madini lakini pia wana vibali kutoka Nemc, tunashindwa kuwachukulia hatua.

Akizungumzia suala hilo Biteko alisema, mmiliki yeyote wa leseni ya madini hatakiwi kuanza kazi pasipo kutoa taarifa kwa Mkuu wa Wilaya ambaye atapaswa kukutambulisha katia ngazi zote mpaka katika uongozi wa kijiji leseni yako.

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko akisaini kitabu cha wageni alipokuwa akipita katika ofisi ya mwenyekiti wa kijiji cha Mwanandilati Wilayani Mkuranga kunakofanyika shughuli za uchimbaji wa mchanga.

Aidha aibainisha kuwa maeneo ya jeshi, vyanzo vya maji, maeneo ya hifadhi hayaruhusiwi kutolewa leseni lakini pia aliwataka viongozi hao wa wilaya kusema maeneo wanayodhani hayapaswi kutolewa leseni na kwamba wizara itatii kwa kutokutoa leseni kwa maeneo hayo.

Pia alielezea mamlaka ya wilaya kuwa inauwezo wa kuomba leseni zote zilizoombwa kwa kipindi Fulani ili kujiridhisha kama maeneo hayo yanaweza endeleza shughuli za uchimbaji na kama ni vinginevyo leseni zinafutwa.

Pamoja na hayo, Biteko aliutaka uongozi wa wilaya kuwalea wachimbaji na kuondokana na urasimu usiokuwa na sababu, “tuwahurumie watu, Urasimu usiokuwa na sababu sisi wizara ya madini tunasema hapana.” Alisema Biteko.

Biteko alitanaibisha kuwa, wawekezaji wanatumia pesa nyingi kuwekeza kwenye uchimbaji na wengine wana mikopo katika mabenki hawalali vizuri hivyo tuwasaidie ili waweze kufanya kazi zao kwa utulivu na kupata kile wanachotarajia.

Read more

FEMATA kuimarisha sekta ya madini kupitia kodi

Na Greyson Mwase, Dodoma

Oktoba 29, 2018

Mtendaji Mkuu wa  Shirikisho la Vyama vya Wachimbaji Wadogo wa  Madini Nchini (FEMATA) na Kamishna kutoka Tume ya Madini, Haroun Kinega amesema kuwa, shirikisho hilo kwa kushirikiana na Serikali kupitia Wizara ya Madini limeweka mikakati katika kuhakikisha wachimbaji wadogo wanakuwa na mchango mkubwa kwenye ukuaji wa Sekta ya Madini kupitia kodi na tozo mbalimbali.

Kinega ameyasema hayo tarehe 29 Oktoba, 2018 katika mkutano mkuu wa uchaguzi wa viongozi wa FEMATA Nchini uliofanyika jijini Dodoma wenye lengo la kuchagua viongozi wapya pamoja na kujadili changemoto mbalimbali wanazokabiliana nazo kwenye shughuli za uchimbaji wa madini nchini.

Akielezea mikakati ya ongezeko la mapato kutokana na kodi zinazolipwa na wachimbaji wadogo wa madini, Kinega alisema kuwa FEMATA kwa kushirikiana na Tume ya Madini imeweka mikakati ya kuhakikisha maeneo zaidi yanatengwa na kutolewa leseni kwa ajili ya wachimbaji wadogo wa madini na kuwataka wachimbaji wadogo wa madini kuunda vikundi, kusajili ili kuomba leseni na uchimbaji wao kuwa rasmi.

Mtendaji Mkuu wa Shirikisho la Vyama vya Wachimbaji Wadogo wa Madini Nchini (FEMATA) na Kamishna kutoka Tume ya Madini, Haroun Kinega (kushoto) akizungumza na waandishi wa habari mara baada ya ufunguzi wa mkutano wa uchaguzi wa viongozi wa Shirikisho la Vyama vya Wachimbaji Wadogo wa Madini Nchini (FEMATA) uliofanyika tarehe 29 Oktoba, 2017

“Lengo letu ni kuhakikisha kuwa asilimia kubwa ya wachimbaji wadogo wa madini nchini wanakuwa rasmi kwa kupatiwa leseni za madini ili kurahisisha ukusanyaji wa mapato ya serikali, ninaamini tunaweza kufikia lengo kupitia mikakati tuliyojiwekea.

Wakati huo huo akielezea mikakati ya Serikali katika kuwasaidia wachimbaji wadogo wa madini,  Afisa Madini Mkazi wa Mkoa wa Dodoma,  Jonas Mwano alisema kuwa mbali na Serikali kupitia Wizara ya Madini kutenga maeneo kwa ajili ya wachimbaji wadogo wa madini, elimu imekuwa ikitolewa kwa wachimbaji wadogo kuhusu sheria na kanuni za uchimbaji wa madini pamoja na usalama migodini.

Alisema kuwa elimu ambayo imekuwa ikitolewa kwa wachimbaji wadogo wa madini imepunguza kwa kiasi kikubwa migogoro iliyokuwa ikijitokeza kwenye maeneo yao ya uchimbaji wa madini.

Naye Rais wa Shirikisho la Vyama vya Wachimbaji Wadogo wa Madini Nchini (FEMATA), John Bina mbali na kupongeza juhudi zilizofanywa na Serikali ya Awamu ya Tano kupitia Wizara ya Madini aliiomba Serikali kuhamasisha wawekezaji kutoka nje kwa ajili ya kujenga mitambo ya kuchenjulia madini nchini na kukuza pato la taifa.

Afisa Madini Mkazi wa Mkoa wa Dodoma, Jonas Mwano (kulia) akielezea mikakati ya Serikali kwenye uwezeshaji wa wachimbaji wadogo wa madini kwa waandishi wa habari.

Katika uchaguzi huo wa viongozi wa FEMATA nafasi zinazogombewa ni pamoja na Rais, Makamu wa Rais,  Katibu Mkuu, Naibu Katibu Mkuu, Mweka Hazina, Mweka Hazina Msaidizi, Mwakilishi  wa Wanawake na Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Dhahabu.

Nafasi nyingine ni pamoja na Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Nishati, Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Viwanda, Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Chumvi, Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Tanzanite, Mwenyekiti wa Kamati ya Madini ya Almas, Mwenyekiti wa Kamati ya Madini Mengine ya Vito na  Mwenyekiti wa Kamati ya Maadili, Usuluhishi na Kanuni.

Aidha, Nafasi nyingine ni pamoja na Mwenyekiti wa Kamati ya Ujenzi, Mjumbe wa Afya, Mazingira na Usalama Migodini, Mwakilishi wa Wafanyabiashara, Mwakilishi wa Wachimbaji Wasio Rasmi, Mjumbe wa Mpango wa Kuongeza Uwazi na Uwajibikaji katika Rasilimali za Madini, Gesi na Mafuta (TEITI) na Bodi ya Wadhamini nafasi tano.

Read more

Biteko awataka wamiliki wa maeneo kuwajibika kununua vifaa kazi

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko amemtaka muwekezaji wa uchimbaji mdogo wa madini Yakub B. Ngimbwa kuhusika katika ununuzi wa vifaa vya kufanyia kazi pamoja na chakula kwa wafanyakazi wao.

Aliyasema hayo mwishoni mwa wiki mnamo tarehe 25 mwezi Oktoba alipofanya ziara katika Kijiji cha Maseyu kitongoji cha Ngwata mkoani Morogoro alipofika ili kujionea shughuli za uchimbaji katika mgodi unaomilikiwa na Yakub B. Ngimbwa pamoja na kujiridhisha endapo wanafuata taratibu za uchimbaji zilizowekwa na Serikali kisheria.

Akitoa maelekezo hayo Biteko alisema ifikapo Tarehe 10 mwezi Novemba vifaa hivyo viwe vimenunuliwa ili kuwahakikishia usalama wafanyakazi wa eneo hilo ikiwa ni pamoja na kutunza afya zao.

Alisema, kazi wanayoifanya inatumia nguvu nyingi na ndani ya miaka mitano ijayo hawatakuwa na nguvu kama waliyonayo hivyo ni wajibu wa kila mmiliki wa machimbo kuhakikisha anatunza afya za wafanyakazi kwa kuwapa vifaa vya usalama kama vile buti, vifaa vya kuwakinga na vumbi vya machoni na mdomoni ili waweze kufanya kazi kwa muda mrefu.

Akizungumzia suala la ulipaji kodi kutokana na uchimbaji huo, Biteko alisema kodi ya serikali inatolewa kabla ya wachimbaji kugawana na mmiliki serikali inapata stahili yake ndipo mgawo unafanyika.

Aidha Biteko aliwaasa wachimbaji hao pamoja na mmiliki wa leseni ya uchimbaji kufanya kazi kwa ushirikiano na kuepuka migogoro. “Natamani mkae vizuri, mzalishe vizuri kwani hamna migogoro mingi,” alisema.

Akizungumzia namna ya kugawana hisa mmoja wa wachimbaji hao alisema wachimbaji wanachukua asilimia nne na mmiliki wa eneo anabakiwa na asilimia 6 kiasi kilichopongezwa na mhe. Biteko kutokana na uzoefu alionao kuwa mmiliki wa eneo anawatendea haki wafanyakazi wake.

Read more

Biteko amewataka wawekezaji sekta ya madini kuandaa mpango wa huduma kwa jamii zinazowazunguka

Naibu Waziri wa Madini, Doto Biteko, amewataka wawekezaji katika sekta ya madini kuandaa mipango ya kutoa huduma kwa jamii zinazowazunguka na kuwasilisha kwa Mkurugenzi wa mkoa na wilaya waliyopo ili kushirikiana katika kusimamia miradi stahiki kwa manufaa ya  jamii zinazozunguka migodi hiyo.

Agizo hilo amelitoa tarehe 25 Oktoba, 2018 mkoani Morogoro alipofanya ziara ya kikazi ya kukagua shughuli za uchimbaji katika kijiji cha Maseyu kitongoji cha Mazizi mkoani Morogoro ambako shughuli za uchimbaji mdogo na wa kati zinafanyika.

Aidha, Biteko amekemea tabia za viongozi wa serikali kuomba pesa ndogondogo za kuhudumia vikao kwa wawekezaji hao na badala yake amewataka kuwa na malengo makubwa yatakayosaidia kukuza uchumi wa vijiji hivyo nakupelekea maendeleo endelevu katika maeneo hayo.

Akizungumzia baadhi ya hughuli za maendeleo za kuzipa kipaumbele, Biteko alisema ni pamoja na ujenzi wa zahanati, shule na barabara miradi ambayo itakuwa ikikumbukwa hata baada ya madini kuisha katika maeneo hayo.

Aidha, amewaasa wananchi na viongozi kutumia kodi zinazotokana na uwekezaji huo katika kutekeleza miradi yenye tija na kueleza kuwa madini yanamwisho hivyo wana budi kuhakikisha pindi madini hayo yatakapokwisha kunakuwa na alama inayoonesha kuwa eneo hilo lilikuwa na utajiri wa madini kwani pindi shughuli za uchimbaji zitakapokwisha wananchi ndio watakaopata taabu kwa kukosa shughuli za kujiingizia kipato ili kuendesha maisha yao hivyo ni bora kuwa na mipango wa shughuli mbadala.

Changamoto mnazoziona haziishi mara moja, sekta ya madini ina changamoto nyingi ndio maana Mhe.Rais aliamua kubadilisha sheria ya madini ili itamke wazi kuwa madini ni mali ya watanzania.

“Rais alitoa maelekezo na hayo ndiyo tunayafanyia kazi kwa kufuata sheria na taratibu zilizoko. Maelekezo hayo ni sababu tosha ya mimi leo kuwepo mahali hapa, nimekuja kuwaambia haki zenu na wajibu wenu.” Alisema Biteko

Akizungumzia suala la wajibu wa jamii inayozunguka mgodi, Biteko alisema ni pamoja na kuwatunza na kuwalinda wawekezaji.

Amewaasa wanajamii kuepuka kuwa sababu ya migogoro katika jamii zao wakipigania haki ya kupewa maeneo ya kuchimba au vinginevyo na badala yake amewataka kuonesha ushirikiano kwa wawekezaji ili kipindi wanapopatafaida ya uwekezaji wananchi wanufaike.

Alibainisha kuwa wawekezaji hawapati matokeo ya uwekezaji wao mara moja hivyo wanapaswa kuwa wavumilivu ili kuwapa nafasi wawekezaji ya kufanya kazi kwa utulivu na kupata faida na baadaye waangalie namna ya kushirikiana na jamii kwa kugawana kile walichokipata.

Kwa upande wa wawekezaji Biteko aliwataka watambue kuwa wananchi wana haki ya kupata faida ya rasilimali zilizopo katika maeneo yao hivyo ni lazima jamii ione manufaa yatokanayo na shughuli hizo za uchimbaji.

Akijibu ombi la Mkuu wa Mkoa wa MorogoroDk. Kebwe Steven Kebwe na viongozi wengine walioiomba serikali kuandaa soko kwa ajili ya kuwawezesha wawekezaji kuuza bidhaa zao eneo la karibu na shughuli ya uchimbaji Biteko alisema jambo hilo linafanyiwa kazi na kwamba wizara inafanya mchakato wa kupatikana kwa vifaa vya kuongeza thamani ya madini kwanza kabla ya kuanzisha soko la madini katika eneo hilo ili wauzaji wajipatie pesa kulingana na thamani halisi ya madini hayo.

Read more

Tanzania, DRC Zaanza Mazungumzo Ujenzi wa Kinu/Kiwanda cha Kuchenjua Colbat

Asteria Muhozya na Rhoda James, GEITA

Serikali ya Tanzania kupitia Wizara ya Madini imeanza kufanya mazungumzo na nchi ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC) ili iweze kujenga Kiwanda cha Kuchenjua madini ya Colbat nchini.

Hayo yalibainishwa Oktoba 19, mkoani Geita na Waziri wa Madini wa Tanzania Angellah Kairuki wakati wa kuhitimisha ziara ya siku Nne ya Waziri wa Madini wa Kongo (DRC), Martin Kabwelulu aliyoifanya nchini kwa mwaliko wa Waziri Kairuki.

Kairuki alisema kuwa, nchi ya Kongo ndiyo mzalishaji mkubwa wa madini ya Colbat duniani ambapo asilimia 70 ya madini hayo duniani yanazalishwa nchini humo.

Aliongeza kuwa, kwa sasa nchi hiyo inayo changamoto ya kusafirisha madini hayo yakiwa ghafi ikiwemo ukosefu wa umeme wa kutosheleza kwa ajili ya ujenzi wa viwanda hivyo.

“Tumekubaliana kuendelea na mazungumzo na Kongo ili shughuli za uchenjuaji na uyeyushaji wa madini hayo ufanyike nchini kwa kuwa tumeshaanza kuwekeza kwenye Vinu/viwanda vya Kuchenjua na kuyeyusha madini mbalimbali. Hivyo, tunataka wayasafirishe makinikia ya Colbat hapa na tuyachenjue hapa,” alisisitiza Kairuki.

Waziri wa Madini Angellah Kairuki na Waziri wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC) Martin Kabwelulu, wakimsikiliza Mtaalam kutoka Mgodi wa Almasi wa Mwadui (WDL) wakati akiwaeleza namna shughuli za uchimbaji wa madini hayo zinavyofanyika.

Akizungumzia matumizi ya madini hayo, Kairuki alisema kuwa, madini ya Colbat yanatumika kutengeneza betri na vihifadhi nishati (capacitor) ambazo zinahitajika sana hususan, kwenye magari yanayotumia umeme.

Mbali na makubaliano ya ujenzi wa kiwanda hicho, pia Waziri Kairuki alisema kuwa nchi hizo zimekubaliana masuala kadhaa ikiwemo kuendelea kubadilishana uzoefu wa usimamizi wa sekta ya Madini ili kuweza kunufaisha wananchi hasa wale wanaozunguka maeneo ya migodi.

“Nchi ya Kongo DRC imefurahishwa na hatua za Mkoa wa Geita kwenye usimamizi wa mapato yatokanayo na madini pia mchango wa migodi kwa maendeleo ya wananchi wanaozunguka mgodi,”alisema Kairuki.

Vilevile, alisema kuwa nchi hizo zimekubaliana kuboresha mahusianao ya kimkakati ambapo Kongo imeahidi kuiunga Mkono Tanzania katika masuala ya Mashtaka dhidi ya makampuni za uwekezaji. Pia, alisema Kongo imeahidi kukitumia Chuo Cha Madini Dodoma (MRI) kupata mafunzo mbalimbali yanayohusu sekta ya madini yanayotolewa kituoni hapo;

“Kongo imepanga kuja kujifunza mfumo mpya wa utoaji wa leseni za madini (cadaster) ambao umebuniwa na kusanifiwa na watanzania,” alisema Kairuki.

Kairuki aliongeza kuwa, nchi hizo zimekubaliana kuendelea kuboresha mifumo ya udhibiti utoroshaji wa madini yanayotoka Kongo na Tanzania kwa manufaa ya nchi zote mbili.

Aidha, Waziri Kairuki alitumia fursa hiyo kuwakaribisha wawekezaji wa Kongo wenye nia ya kuwekeza nchini kwenye migodi, viwanda vya uchenjuaji, uongezaji thamani madini (ukataji, unga’rishaji).

“Lakini pia tumewakaribisha kutumia bandari yetu kupitisha madini yao pamoja na kukubaliana kuwa na Mining Forum kati ya nchi hizi mbili tu ukiachia Forum nyingine ambazo tumelenga kuziandaa na kushirikisha wadau kutoka nchi mbalimbali,” alisema Kairuki.

Aidha, alisema nchi hiyo imeahidi kurudi nchini katika kipindi kifupi kijacho kwa ajili ya kujifunza zaidi kuhusu namna Taasisi ya Jiolojia na Utafiti wa Madini Tanzania (GST) inavyofanya kazi zake za utafiti na maabara.

Waziri wa Madini Angellah Kairuki na mgeni wake Waziri wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC) Martin Kabwelulu pamoja na ujumbe walioambatana nao wa Mkoa wa Shinyanga wakiangalia namna shughuli mbalimbali za uzalishaji wa madini ya Almasi katika Mgodi wa Almasi Mwadui (WDL) zinavyofanyika.

Kwa upande wake, Waziri wa DRC, Martin Kabwelulu alisema atawatuma Wataalam wake kurudi nchini kwa ajili ya kujifunza mfumo mpya wa utoaji wa leseni za madini (cadaster) wa Tanzania na kuongeza ni mfumo mzuri ambao utaliwezesha taifa hilo kusimamia vema rasilimali madini na kuhakikisha kwamba zinawanuifaisha wananchi wake.

Pia, alisema kuwa nchi hiyo inao ukosefu wa umeme wa kutosha jambo ambalo linafanya nchi hiyo kusafirisha madini hayo nje yakiwa ghafi ikiwemo madini ya Colbat na dhahabu na kuongeza kuwa, Rais wa nchi hiyo, Joseph Kabila katika ujumbe wake amemweleza kuwa, anataka madini yote ya Kongo yasafirishwe kupitia Tanzania.

“Tunataka tusafirishe madini yetu kupitia bandari ya Tanzania. Lakini pia nimeona njia ya kupitishia madini yetu kupitia reli ya Kati ya Kigoma –Dar es Salaam ni fupi sana,” alisema Kabwelulu.

Akizungumzia mabadiliko ya Sheria ya Madini yaliyofanywa nchini humo hivi karibuni, alisema nchi hiyo iliamua kubadili sheria yake kutokana na kutokunufaika kabisa na rasilimali hiyo hususan kwa wananchi wanaozungukwa na rasilimali hizo na kuongeza kuwa, sheria ya sasa inapigania zaidi maslahi ya nchi na wananchi wake.

“Nafurahi nimepokelewa vizuri sana Tanzania, nimejifunza mengi kweli hii ni nchi rafiki. Sisi tunao uzoefu wa miaka mingi kwenye sekta hii lakini bado hatujanufaika kabisa,” alisema Kabwelulu.

Naye, Mkuu wa Mkoa wa Geita, Mhandisi Robert Luhumbi alisema kuwa, amemwomba Waziri wa Madini wa Kongo kujenga kiwanda cha Colbat nchini kwa kuwa nchi hiyo iko jirani sana na mkoa huo na kwamba mkoa huo umejipanga kwa mazingira ya uwekezaji mkubwa.

Sehemu ya mitambo mbalimbali katika Mgodi wa Mfano wa Lwamgasa. Mgodi huo umejengwa na Wizara ya Madini kupitia Mradi wa Usimamizi Endelevu wa Rasilimali Madini (SMMRP) kwa lengo la kutoa elimu ya uchimbaji wenye tija kwa wachimbaji wadogo, kutoa huduma na elimu kuhusu uchenjuaji sahihi wa dhahabu. Mgodi huo umejengwa mkoani Geita.

Akiwa nchini, Waziri Kabwelulu alipata fursa ya kukutana na Menejimenti ya Wizara ya Madini na Taasisi zake ambapo pande zote zilibadilishana uzoefu wa namna zinavyosimamia sekta ya madini, ikiwemo masuala ya uchimbaji mdogo wa madini.

Aidha, Waziri Kabwelulu na mwenyeji wake Waziri Kairuki walitembelea Mgodi wa Mfano wa Lwamgasa ambao umejengwa mahsusi kupitia Mradi wa Usimamizi Endelevu wa Rasilimali Madini (SMMRP) unaosimamiwa na wizara. Lengo la mgodi huo ni kutoa elimu kwa wachimbaji wadogo kuhusu uchimbaji sahihi na Uchenjuaji bora wa madini dhahabu. Pia, walitembelea migodi ya Wachimbaji wa Kati inayomilikiwa na watanzania ya Buswola Mining Ltd na Nsangano Gold Mine mkoani Geita kujifunza walikotokea katika uchimbaji mdogo hadi kuwa wa Kati na pia walitembelea mgodi wa Almasi wa Mwadui (WDL) mkoani Shinyanga.

Ziara ya Waziri Kabwelulu nchini ililenga katika kubadilishana uzoefu na utaalamu katika masuala ya uendelezaji na usimamizi wa Sekta ya Madini ikiwemo kuimarisha zaidi ushirikiano uliopo baina ya hizo mbili, kuangalia fursa za ushirikiano wa kibiashara na kiuwekezaji kupitia rasilimali madini madini, kubadilishana uzoefu kuhusu Mabadiliko ya Sheria za Madini yaliyofanywa na nchi hizi mbili hivi karibuni pamoja na kudumisha undugu na urafiki baina ya nchi hizo mbili.

Read more

Leseni Za Madini Sasa Kuwa Na Picha Za Wamiliki – Prof Kikula

Mwenyekiti wa Tume ya Madini Prof, Idris Kikula amesema leseni za madini zitakuwa na jina pamoja na picha za wamiliki ili kuzuia wachimbaji wadogo kuhodhi ya leseni bila kuziendeleza.  Prof. Kikula aliyasema hayo mwishoni mwa wiki alipomtembelea Mkuu wa Wilaya wa Kahama, Anamringi Macha na kumweleza kuwa, anazo taarifa za wachimbaji wengi kuhodhi leseni za uchimbaji zikiwemo za utafiti na kuongeza kuwa, kati ya leseni 245 zilizotolewa mkoani humo, ni leseni 19 tu ndizo zinazofanyiwa kazi.

“Inawezekana wanasubiri bei ya madini ipande ndio waanze uchimbaji lakini kwa upande wetu sisi Serikali hii ni hasara. Ni mapato kiasi gani Serikali inakosa? Ni ajira kiasi gani zimezuiliwa? Serikali itanufaika zaidi na maduhuli ikiwa wamiliki wa leseni watafanya kazi zao kama ilivyokusudiwa,” alisema Prof. Kikula.

Aliongeza kwamba, utaratibu huo wa kuhakikisha kuwa kila leseni inayotolewa kwa wachimbaji inakuwa na jina kama kawaida pamoja na picha ya mmiliki jambo ambalo litawezesha tabia ya kuhodhi maeneo pasipokuyafanyia kazi inapungua. “Utaratibu wa kuweka jina na picha ya mwenye leseni litafanyika nchi nzima,” alisisitiza Prof. Kikula.

Akifafanua zaidi kuhusu suala hilo, Prof. Kikula alisema kuwa kuhodhi leseni kunapelekea kuwepo kwa migogoro nchini jambo ambalo linasababisha wachimbaji wenye nia ya kuendeleza maeneo husika wanakosa fursa hiyo na kuongeza kuwa, jambo hilo halikubaliki.

Aidha, alitumia fursa hiyo kumweleza Mkuu huyo wa Wilaya ya Kahama kuhusu ulazima wa wawekezaji kujitambulisha kwa uongozi wa Serikali katika ngazi husika ikiwemo ofisi ya Mkoa na Wilaya.

Akizungumzia suala la fidia, alisema kuwa mwekezaji anapaswa kulipa fidia kwa wamiliki wa eneo jambo ambalo litasaidia kupunguza uwepo wa migogoro kati ya wachimbaji, wakulima na wafugaji.

Kwa upande wake, Mkuu wa Wilaya ya Kahama Anamringi Macha alisema kuwa bado zipo changamoto katika uendeshaji wa shughuli za madini na kueleza kuwa, jitihada bado zinaendelea kufanyika ili taratibu ziweze kuzingatiwa.

Pia, alisema kuwa, bado wapo wachimbaji ambao wanachimba na kugawana michanga suala ambalo ni kinyume cha taratibu na kwamba jambo hilo linaikosesha serikali mapato stahiki.

Macha aliongeza kuwa, wamiliki wa leseni ndogo wameweka wachimbaji wadogo kwa kuchimba na baada ya hapo wanagawana viroba vya mchanga kulingana na makubaliano waliyoingia ambayo siyo rasmi matokeo yake serikali inaibiwa mapato yake na kumtaka Mwenyekiti kuangalia suala hilo kwa karibu.

“Wachimbaji wadogo hawanufaiki kwa namna yoyote kwa kuwa, mchana kutwa wanachimba lakini jioni wanakwenda kunywa pombe. Umri wao unakwenda halafu baadaye hawana chohcote jambo ambalo linapelekea kutengeneza kizazi kisichokuwa na malengo,” alisema Macha.

Read more